Dành tặng đội ngũ cán bộ cao cả của Viện Nghiên cứu Thành
tựu Tiềm năng Con người, những người đã vắt kiệt sức lực, nhận
đồng lương ít ỏi, nhưng đã lao động hết mình, với thế giới của
những trẻ em đáng yêu nhất.

Đôi lời cùng các bậc phụ huynh
Các bậc phụ huynh từ mọi lục địa trên Trái Đất (trừ châu Nam
Cực, tôi không tin ở đó có trẻ con) đã tới Viện Nghiên cứu Thành tựu
Tiềm năng Con người ở Philadelphia để tham dự khóa học bảy ngày
mang tên Tăng cường trí thông minh của trẻ.
Đã có hàng nghìn cha mẹ chọn tham gia khóa học kể từ năm
1975. Cuốn sách này hoàn toàn được rút ra từ những bài giảng
trong khóa học đó.
Mặc dù cuốn sách này được viết bởi ba tác giả, nhưng không
phải cả ba người viết tất cả các chương. Phần lớn các chương là do
giảng viên cao cấp Glenn Doman, người thành lập Viện, viết. Các
chương khác được viết bởi Janet Doman, giám đốc Viện và Susan,
giám đốc Phân viện Trí tuệ Vượt trội.
Lý do của việc này là trong mỗi trường hợp, tác giả viết chương
đó từ chính các bài giảng của mình, những bài giảng họ đã quá quen
thuộc nhờ giảng dạy hàng trăm lần cho hàng nghìn bậc phụ huynh.
Thêm một điều nữa. Để tiết kiệm, tránh mất thời gian cho việc
nói rõ cha hay mẹ và các bé trai hay các bé gái, chúng tôi sử dụng
chung từ "mẹ" để chỉ mẹ hoặc cha và sử dụng chung từ "cậu bé" để
chỉ bé trai hay bé gái.
Vậy là công bằng.
Giờ bạn có thể bắt đầu tìm hiểu xem vì sao dạy cho con bạn kiến
thức phổ thông lại thật thú vị và tuyệt vời; đồng thời bạn cũng sẽ
học được cách thực hiện việc đó để nó trở nên thú vị và hiệu quả
hơn.

Các dữ kiện là nền tảng của hiểu
biết
Trẻ nhỏ thích học hơn là ăn hay chơi. Bạn có thể dạy bé
bất cứ điều gì mà bạn có thể diễn đạt một cách thẳng thắn,
xác thực - và các dữ kiện là nền tảng của hiểu biết.
TRÍCH TỪ KHÓA HỌC
“Tăng cường trí thông minh của trẻ”

Thật vậy, hàng trăm trong số hàng ngàn cha mẹ đã dạy cho con
mình đọc kể từ khi cuốn sách Dạy trẻ biết đọc sớm xuất bản vào năm
1964. Họ bắt đầu khi con họ mới được vài tháng, 1 tuổi hay 2, 3, 4
tuổi.
Thật vậy, rất nhiều cha mẹ đã viết thư cho chúng tôi để thông báo
về những kết quả rực rỡ mà họ thu được. Những bức thư này là bằng
chứng xác thực chứng minh rằng trẻ nhỏ có thể đọc, thích đọc và
hoàn toàn hiểu những gì mình đọc được.
Trẻ nhỏ có thể học bất cứ điều gì mà bạn diễn đạt cho chúng một
cách chính xác và các bé không phân biệt đó là kiến thức phổ thông,
các từ để đọc, Toán hay những điều vô nghĩa.
Các bé muốn biết về những điều tuyệt vời - đọc, Toán học, tất cả
các vị tổng thống Mĩ, các quốc gia châu Âu, nghệ thuật hội họa thế
giới, tiếng hót của các loài chim, các loài rắn trên thế giới, các vị vua
và hoàng hậu, những bản nhạc nổi tiếng thế giới, các biển hiệu giao
thông, khủng long, các loài hoa, hay bất cứ điều gì trong hàng triệu
những điều kỳ diệu có thể học hỏi trên Trái Đất.
Các bé tiếp nhận cả những điều vô nghĩa nếu đó là tất cả những gì
các bé có thể tiếp cận.
Trẻ nhỏ học từng phút mỗi ngày và chúng ta hàng ngày vẫn đang

dạy chúng - dù chúng ta có ý thức được điều đó hay không. Vấn đề là
nếu dạy các bé trong khi chúng ta không ý thức được điều đó thì rất
nguy hiểm. Chúng ta có thể vô tình dạy cho chúng những điều mình
không hề có ý định dạy, những điều không đáng học - hoặc ít nhất là
không đáng học bằng những điều mà các bé đáng lẽ có thể học và học
nhanh hơn, dễ dàng hơn.
Tôi không dám nói với các bậc phụ huynh đâu là thị hiếu tốt hay
xấu - tôi là ai mà dám nói với các bậc cha mẹ điều đó?
Nhưng sau khi sống bên cạnh hơn hai mươi ngàn gia đình và đã
nghiên cứu về trẻ nhỏ từ lúc mới sinh ra ở hơn một trăm quốc gia (từ
những vùng lạc hậu nhất như trong các khu rừng, sa mạc và vùng đất
hoang Bắc cực cho tới những trung tâm văn minh nhất trên thế giới)
và học được những sự thật tuyệt vời về trẻ em trong quá trình đó - tôi
cảm thấy mình phải có trách nhiệm nói với tất cả các bậc cha mẹ rằng
họ có thể đặt tiêu chuẩn chất lượng vào đầu óc trẻ dễ dàng như đặt
vào đó những điều rác rưởi.
Thật ra là còn dễ hơn.
Dạy cho trẻ về những bức tranh tuyệt vời của thế giới dễ hơn là
dạy cho chúng về phim hoạt hình. Dạy cho trẻ bản nhạc tuyệt vời của
thế giới dễ hơn là dạy cho chúng những vần điệu đơn giản.
Nhưng tôi đã đi hơi quá đà mất rồi.
Bạn có thể dạy một đứa trẻ bất cứ điều gì bạn diễn đạt cho nó một
cách thẳng thắn và xác thực.
Và các dữ kiện là điều quan trọng nhất trong toàn bộ công việc đó.
Và mặc dù bộ não nặng chưa tới 1,5kg có khả năng gấp hàng
nghìn lần so với bất kỳ bộ máy tính nào, nhưng bộ não và máy tính lại
có rất nhiều điểm chung. Máy tính, giống như bộ não, dựa hoàn toàn
trên cơ sở các dữ liệu nó lưu trữ trong bộ nhớ.
Ở máy vi tính, mỗi dữ kiện đó được gọi là một Bit thông tin
(đoạn thông tin). Đối với con người, chúng tôi quyết định gọi những
dữ kiện đó là những "Bit" thông minh.

Ở máy vi tính, cũng như ở não của trẻ nhỏ, những kiến thức mới
có thể phát sinh từ những dữ kiện đó bị giới hạn bởi số lượng các dữ
kiện được lưu trữ.
Ở máy vi tính, tập hợp các dữ kiện lưu trữ được gọi là Cơ sở dữ
liệu. Với bộ não của con người, chúng tôi quyết định gọi những dữ
kiện đó là Cơ sở kiến thức.
Và trẻ nhỏ học những dữ liệu - hay những "bit” thông minh đó với tốc độ mà người lớn thua xa.
Tự bản thân các dữ kiện có tạo nên trí tuệ không?
Không, tất nhiên là không rồi.
Nhưng chúng có thể tạo nên cơ sở để trí tuệ được hình thành.
Không có dữ kiện thì không có trí tuệ.
Với một số các dữ kiện khổng lồ, chúng ta có cơ sở cho một trí
tuệ trung bình.
Và với trẻ nhỏ, học các dữ liệu dễ như ăn cháo và lại rất vui nữa.
Trẻ càng nhỏ thì càng dễ dạy cho bé các dữ kiện.
Dạy cho trẻ 5 tuổi dễ hơn 6 tuổi, 4 tuổi dễ hơn 5 tuổi, 3 tuổi dễ
hơn 4 tuổi, 2 tuổi dễ hơn 3 tuổi, 1 tuổi dễ hơn 2 tuổi, và dễ nhất là
trước 1 tuổi.
Tất cả những điều bạn cần biết là chính xác thì làm thế nào để
thực hiện việc đó và vì sao bạn lại làm việc đó.
Hãy nói về một vài đứa trẻ mà hầu như ngày nào ta cũng gặp, về
những dữ kiện mà chúng đã học được, cách chúng kết hợp những dữ
kiện này lại với nhau để dẫn đến một kết luận mới mẻ, cách chúng sử
dụng mối quan hệ qua lại giữa những dữ kiện đó để trở nên cực kỳ
sáng tạo và những đứa trẻ đó hiện nay ra sao.
Trước tiên, hãy gặp gỡ các bé đó. Các em cũng nằm trong số
những người mà tôi yêu quý.

Đó là những đứa trẻ là học viên của Phân viện Evan Thomas.
Các em tới từ hai nhóm. Nhóm đầu tiên gồm các trẻ thuộc
Chương trình Phát triển sớm với độ tuổi từ sơ sinh tới 5 tuổi. Những
em này hoàn toàn được mẹ dạy dỗ. Mẹ các em tới Viện một tuần một
lần, mỗi lần bốn tiếng để học cách dạy các em. Sau đó họ về nhà và
với sự giúp đỡ của chồng mình, họ thực hành việc dạy con và trở lại
vào tuần tiếp theo.
Nhóm thứ hai là các học viên của chương trình vào ngày 1 tháng
12 năm 1983 gồm:

Hầu hết những trẻ này được đăng ký từ trước khi sinh (thường là

vì các em có anh hay chị thuộc chương trình này) hay trong năm đầu
đời. Một vài em vừa mới tham gia chương trình như:
Ryan Rossitto 3 tuổi
Trong số các em đã tham gia trên một năm, rất nhiều em đã được
mẹ dạy tại nhà từ trước. Một số em là con của cán bộ Viện, như
Marlowe Doman, Yuuki Nakayachi, Nicolas, Christopher và Chole
Coventry. Bản thân tất cả các trẻ nhỏ đều thực sự là cán bộ Viện vì
các em, cùng với cha mẹ mình, là đại diện cho những phụ huynh
tham gia vào các khóa học của Viện. Các em nhỏ dưới 2 tuổi thể hiện
cách các em được cha mẹ dạy dỗ và các trẻ từ 2 tuổi trở lên thể hiện
điều các em học được.
Các em đã học được điều gì?
Ồ, những điều các em học, và học một cách hứng thú, háo hức, là
các dữ kiện - những dữ kiện mà chúng tôi gọi là các "bit" thông minh.
Tập hợp lại với nhau, những "bit" thông minh này hình thành nên tri
thức bách khoa.
Các dữ kiện, để thực sự là dữ kiện, phải có những tính chất sau:
Chúng phải đúng sự thật (không phải chỉ là các ý kiến); phải chính xác
(tuyệt đối rõ nét, không ước định); phải độc lập (dữ kiện riêng lẻ);
không được mơ hồ (được gọi tên chính xác) và phải đủ lớn để nhìn
thấy được rõ ràng hay đủ to để nghe được rành mạch.
Ví dụ về một số dữ kiện:
Một bức chân dung của Washington là một dữ kiện.
Một bức tranh như bức Mona Lisa là một dữ kiện.
Bản phác thảo bang Pennsylvania là một dữ kiện.
Bức ảnh một con rắn hổ mang là một dữ kiện.
Một từ, được nói ra hoặc viết ra, là một dữ kiện.
Mùi gas là một dữ kiện.

Một nốt nhạc, được thể hiện dưới dạng âm thanh hay viết, là một
dữ kiện.
Những con số thực, được nói hay in, là các dữ kiện.
Và hàng trăm, hàng ngàn những điều khác cũng vậy.
Nếu chúng được thể hiện đơn lẻ và đáp ứng được tất cả những
yêu cầu mà chúng tôi vừa miêu tả, thì mỗi dữ kiện đó là một "bit"
thông minh.
Những bà mẹ của Chương trình Phát triển sớm bắt đầu chương
trình ngay khi đứa trẻ được sinh ra, càng sớm càng tốt, truyền đạt
những dữ kiện này cho con mình bằng những phương pháp sẽ được
đề cập tới trong những chương sau. Họ làm điều đó với rất nhiều sự
hài lòng, nhiệt tình và những đứa trẻ đáp lại với độ hài lòng và nhiệt
tình giống y hệt như cách cha mẹ chúng thể hiện trong khi truyền đạt.
Làm như vậy sẽ mang lại kết quả gì?
Xin thưa, khoảng hai năm (trước ngày sinh nhật lần thứ ba của
các bé) tất cả những trẻ đã bắt đầu từ năm 1 tuổi hoặc nhỏ hơn đều có
những đặc điểm sau đây.
1. Nhận biết được hơn bốn nghìn "bit" bằng mắt. (Vì hiển nhiên là
các em biết những điều đó cả bằng mắt và bằng tai, như vậy nghĩa
là tám nghìn "bit" thông minh).
2. Đọc được ít nhất là bốn nghìn từ bằng hai loại ngôn ngữ hoặc
hơn. (Vì hiển nhiên là các em biết những từ đó cả bằng mắt và tai,
như vậy nghĩa là tám nghìn "bit" thông minh).
3. Có thể đọc rất nhiều sách.
4. Đã bắt đầu chơi đàn violon.
5. Có thể làm phép tính số học.
6. Biết những bức tranh nổi tiếng thế giới và những kiệt tác nghệ
thuật khác.

7. Quen thuộc với địa lý thế giới.
8. Nhận biết những bản nhạc nổi tiếng thế giới. (Các em đã được
nghe băng nhạc từ khi còn ở trong bụng mẹ).
9. Biết viết.
10. Có thể nói và hiểu câu bằng ít nhất một loại ngôn ngữ.
11. Có thể làm được rất nhiều việc như bơi lội, lặn và tập thể dục.
12. Các em là những em bé ngọt ngào, chu đáo và vô cùng đáng yêu,
những đứa trẻ vô cùng tò mò và nghĩ rằng học tập quả là một trò
chơi tuyệt vời nhất mà cuộc sống ban tặng.
Các em sở hữu sự tổng hợp của hàng ngàn dữ kiện và có khao
khát cháy bỏng được học tất cả các dữ kiện trên thế giới. Các em sẽ
không bao giờ học được tất cả những điều cần biết trên thế giới,
nhưng các em sẽ muốn cố gắng đạt được điều đó. Các em tin rằng thế
giới là một nơi tuyệt diệu và con người thật vĩ đại.

Xin được giới thiệu với bạn một số
người tôi rất yêu quý
Gần như một phép màu khi các phương pháp giáo dục
hiện đại chưa bóp chết hoàn toàn sự tò mò học hỏi thiêng
liêng; vì cái mầm nhỏ bé mong manh này, ngoài sự kích
thích ra, còn cần tự do; không có tự do chắc chắn nó sẽ thui
chột. Quả là một sai lầm trầm trọng khi nghĩ rằng niềm vui
thích được nhìn tận mắt và tìm tòi lại có thể được thôi thúc
bằng cách ép buộc hay ý thức trách nhiệm.
- ALBERT EINSTEIN

Xin được giới thiệu với bạn một số người mà tôi rất yêu quý trên
toàn thế giới. Sự thật là tôi rất muốn bạn gặp tất cả những người mà
tôi yêu mến. Họ sẽ làm bạn tràn ngập niềm hy vọng. Nhưng giới hạn
của cuốn sách không cho phép điều đó, vì vậy cho phép tôi chọn lọc
một số rất ít trong vô vàn các em nhỏ.
Khi được 5 tuổi, những em nhỏ đó như thế nào?
Bước vào tuổi thứ năm, các em là những đứa trẻ xuất sắc và đã
sẵn sàng vào trường Quốc tế (nếu các em và cha mẹ các em muốn như
vậy).
Vào thời điểm đó, tất cả các em đều có những tính chất sau:
Các em đọc thành thạo và đã đọc hàng trăm, thậm chí hàng
ngàn cuốn sách. Một trong những thời điểm tự hào nhất của đời tôi
là khi một đoàn truyền hình ghé thăm và hỏi Heather McCarty (một
trong những bé tôi yêu mến), lúc đó mới được 4 tuổi, liệu bé có đọc
được không.
Sau một thoáng cân nhắc để đảm bảo mình hiểu câu hỏi, Heather
nói: "Cháu có thể đọc bất cứ cái gì".

Sau một thoáng cân nhắc để đảm bảo mình hiểu câu trả lời, người
đạo diễn cầm một cuốn sách trên chiếc bàn gần đó lên và hỏi xem cô
bé đã đọc cuốn sách đó bao giờ chưa. Heather trả lời em chưa đọc bao
giờ.
Đó chính là một cuốn sách của tôi - Dạy trẻ biết đọc sớm.
Ông đạo diễn lật qua cuốn sách và đề nghị cô bé đọc đoạn cuối
cùng.
Heather đọc đoạn đó.
Trẻ nhỏ đã bắt đầu đọc và phát triển kiến thức của mình và dù
cuốn sách này chỉ giúp được cho một em nhỏ biết đọc sớm hơn hay
tốt hơn thì nó cũng sẽ xứng đáng với nỗ lực bỏ ra. Ai có thể nói được
rằng một em nhỏ vượt trội nữa sẽ có ý nghĩa thế nào với thế giới? Ai
là người có thể nói được cuối cùng thì tổng số lợi ích mà nhân loại
có được nhờ làn sóng ngầm thầm lặng vốn đã bắt đầu hình thành,
cuộc cách mạng mềm này, sẽ là bao nhiêu.
Heather đọc đoạn đó trước máy quay nhẹ nhàng, rõ ràng và tự
tin. Rồi cô bé mỉm cười mãn nguyện.
Ông đạo diễn hắng giọng và hỏi: "Heather, cháu hiểu đoạn đó
chứ?”
"Có ạ", Heather nói, "chỉ có điều cháu không chắc 'làn sóng ngầm'
nghĩa là gì".
Tôi đã không thực sự xem được đoạn cuối đó vì còn mắc xì mũi.
Tôi thường phải xì mũi khi những đứa trẻ xinh đẹp làm những
việc như thế này.
Các em có mười nghìn "bit" thông minh (Shakespeare viết tất cả
các vở kịch của mình sử dụng tổng cộng dưới mười nghìn từ).
Các em cảm nhận được (khám phá ra) những mối quan hệ giữa
các "bit" thông minh theo những cách rất ấn tượng. Ví dụ, hầu hết
bọn trẻ đều rất giỏi xướng âm (thực chất là mối quan hệ giữa các "bit"
thông minh được gọi là các nốt đơn) và chúng có thể nghe những bản

nhạc cổ điển chưa từng được nghe và nói được với bạn ai là người
viết bản nhạc đó.
Một người khác trong số những người tôi vô cùng yêu quý là
Colleen Brown. Colleen biết hàng nghìn kiệt tác hội họa từ của da
Vinci đến Picasso và Wyeth.
Tôi nhớ một ngày, trước khi Colleen được 5 tuổi, cùng với mẹ, cô
bé đã thể hiện những "bit" thông minh của mình cho các bậc phụ
huynh tham gia khóa học Tăng cường trí thông minh của trẻ thấy. Bà
Brown đã mang tới 50 tác phẩm hội họa nổi tiếng trong số hàng ngàn
bức mà bà có. Colleen đã nói tên những bức tranh đó một cách vui vẻ
và dễ dàng. Sau khi cô bé nêu tên bức cuối cùng, bà Brown đưa cho bé
năm bức vẽ bé chưa nhìn thấy bao giờ và Colleen đã xác định được
người vẽ.
Tất cả các phụ huynh đều rất ấn tượng, họ càng ấn tượng hơn khi
thấy năm bức vẽ - mỗi bức của một danh họa khác nhau, là tranh đen
trắng. Ai cũng thấy là tôi đã không quá sức ấn tượng bởi vì tôi còn
đang bận xì mũi.
Đó là điều xảy ra khi bọn trẻ, những em có hàng nghìn "bit" thông
minh, bắt đầu khám phá (không cần ai giúp đỡ) ra mối quan hệ giữa
những "bit" thông minh đó.
Các em không chỉ có khả năng làm Toán (như đa số người lớn)
mà các em còn có thể hiểu được Toán (đa số người lớn không như
vậy).
Các em chơi đàn violon tốt.
Các em viết sách.
Các em viết hay.
Các em tự minh họa sách của mình.
Các em nói ngôn ngữ mẹ đẻ trôi chảy và rành mạch cùng ít nhất
một ngoại ngữ với trình độ từ dùng được đến trôi chảy.
Các em đọc chữ kanji - chữ Hán dùng trong tiếng Nhật (thứ ngôn

ngữ mang tính học thuật của Nhật Bản) và nhiều em đọc được nhiều
chữ kanji hơn trẻ em Nhật Bản lớn hơn các em từ 3 tới 6 tuổi.
Các em làm được rất nhiều điều khác một cách tuyệt vời, ví dụ
như múa ba lê và tập những môn thể thao Olympic.
Quan trọng hơn cả, các em là những đứa trẻ đáng yêu nhất, cuốn
hút nhất mà tôi từng gặp.
Đó là những em nhỏ thật sống động và thú vị, tài năng đến độ
thật dễ quên mất rằng thực ra các em mới chỉ lên 5.
Khi Marc Mihai Dimancescu, được 5 tuổi, em đã chơi đàn violon
cho một đoàn khách tới thăm.
Em đã chơi thật tuyệt vời, cũng như mọi việc khác em làm. Khi
em chơi xong, một phóng viên hỏi em vừa chơi đoạn nhạc nào.
"Điệu gavôt ạ", Marc Mihai nói.
"Ai là tác giả?", phóng viên hỏi.
"Lully", Marc Mihai trả lời.
"Cháu đánh vần từ đó thế nào?" phóng viên hỏi, cúi xuống để có
thể nghe tiếng Marc Mihai nhỏ bé.
"L-U-L-L-Y", cậu bé Marc Mihai dõng dạc.
Tôi lại thấy mắt mình ngân ngấn nước, nhưng đó là vì tôi đã cười
rất to.
Anh phóng viên nói cám ơn rồi đi ra, nhưng anh ta đã không hiểu
vì sao tôi lại cười ngặt nghẽo như vậy. Vài tuần trước, chính tờ báo
của anh phóng viên đó đã đăng trên trang nhất một bài báo nói rằng
hơn 30% trẻ em trong độ tuổi từ 7 đến 11 tuổi không biết đọc và rằng
rất nhiều học sinh tốt nghiệp trung học không đọc được chính bằng
tốt nghiệp của mình hoặc nhãn mác dán trên các lọ.
Tôi nghĩ sự đối lập đó - một mặt thì thật đáng buồn - nhưng mặt
khác thì lại thật thú vị và tuyệt vời.

Những đứa trẻ làm được những điều này là những ai? Có phải các
em xuất phát là những em nhỏ thiên tài được sinh thành bởi những
bậc cha mẹ thiên tài?
Không hề.
Nếu bất cứ ai nghĩ rằng mình có thể xác định đứa trẻ nào là thiên
tài từ trước khi các em được sinh ra thì tôi chưa bao giờ được gặp gỡ
hay nghe nói tới người đó.
Các em đó có phải là những đứa trẻ 5 tuổi như mọi đứa trẻ khác
không? Không, tất nhiên là không. Những trẻ 5 tuổi khác có làm được
bất cứ việc gì, chưa nói là tất cả, trong những việc kể trên không? Các
em chắc chắn là không ở mức trung bình - nhưng tất cả trẻ em đều có
thể được như các em và nên được như các em.
Buckminster Fuller là một thiên tài - và là một người bạn của
chúng tôi. Bucky thích nói rằng tất cả trẻ em sinh ra đều đã là thiên tài
và chúng ta đã dùng sáu năm đầu đời của bé để hủy hoại khả năng đó.
Tôi xin được nói thêm rằng sáu năm đầu đời đó có ý nghĩa cực kỳ
quan trọng bởi vì tới 6 tuổi, chúng ta đã hình thành nền tảng cơ bản
cho con người sau này của mình.
Có phải những đứa trẻ này không phải là kết quả do di truyền của
những cha mẹ thiên tài?
À, các em quả thực là sản phẩm chưa đạt chất lượng của cha mẹ
mình, nhưng không phải là sản phẩm di truyền trừ thực tế là cha mẹ
các em trao cho các em món quà cuộc sống và món quà gen di truyền
bình thường của nhân loại.
Nhưng cha mẹ nào cũng trao cho con cái mình hai món quà này.
Vậy cha mẹ của những em nhỏ này là ai?
À, họ có một vài điểm chung.
Trước hết họ chủ yếu là những người có trình độ, điều kiện kinh
tế và địa vị xã hội ở mức trung bình.

Họ bao gồm từ những người công nhân cho tới những chuyên gia
như bác sĩ, luật sư và doanh nhân.
Mẹ của các em gồm cả từ những người tốt nghiệp phổ thông tới
những người tốt nghiệp đại học, đến cả những người có bằng thạc sỹ
hay trình độ sau đại học tương đương.
Có rất ít người thực sự giàu có trong các chương trình của Viện.
Và cũng có rất ít người thực sự nghèo. Đó là điều đáng buồn cho cả
hai thái cực đó.
Những người giàu, bất hạnh thay, lại có một ý thức sai lầm về sự
bảo đảm cho con cái mình. Hầu hết họ tin rằng sự giàu có sẽ đảm bảo
cho con họ thành công và hạnh phúc. Một số ít người nhận thức được
tốt hơn.
Những người rất nghèo, bất hạnh thay, lại có một ý thức sai lầm
về sự bấp bênh cho con cái mình. Họ tin rằng con cái họ thực sự bẩm
sinh đã thấp kém. Nhiều người nghèo nhận thức được tốt hơn nhưng
không thực sự biết phải hành động thế nào.
Vì vậy, số đông người ở tầng lớp trung bình, những người trao
cho con mình cơ hội đạt được tiềm năng gần như vô hạn và món quà
vô giá mà gen nhân loại đem lại, có những đặc điểm chung sau:
1. Họ rất yêu con của mình (cũng như đa số các bậc cha mẹ).
2. Họ tôn trọng con của mình cũng như tiềm năng trác tuyệt bẩm
sinh của các bé.
3. Họ say mê con mình vô cùng.
4. Họ dành cho con nhiều thời gian và năng lượng hơn hầu hết các
gia đình khác.
5. Họ không cảm thấy đó là sự hy sinh bản thân, mà coi đó là một
đặc quyền cao cả.
6. Họ nghĩ rằng dạy con thú vị hơn là đi chơi bowling(1) hay xem
phim.

7. Họ yêu thích con hơn là mấy chương trình truyền hình ăn khách.
Điều đó liệu có đồng nghĩa với việc họ không quan tâm tới tình
hình chính trị thế giới, nền kinh tế, rạp hát, thể thao, nghệ thuật, âm
nhạc, văn chương và những điều thú vị khác trong cuộc sống hay
không?
Không hề.
Họ còn yêu thích những điều đó hơn những người bình thường
khác.
Họ là những con người sống động, vui tươi, hiểu biết, hạnh phúc,
giỏi giang, những người ít bận tâm tới những lo toan của thế giới và
quan tâm nhiều hơn tới việc làm điều gì đó để cải thiện thế giới bằng
cách nuôi dạy những trẻ em hạnh phúc hơn, giỏi giang hơn.
Nhưng bạn tìm đâu ra được những người mẹ có thể đọc và viết
tiếng Nhật, dạy hội họa, lịch sử, địa lý, chơi đàn violon, truyền cho
con cái kiến thức phổ thông về vô số điều và biết biểu diễn thể dục
Olympic? Và đó là tôi mới chỉ điểm qua một vài năng lực.
Không một người mẹ nào của những em nhỏ này biết chơi violon,
biết được hết kiến thức phổ thông, biết biểu diễn thể dục hay nói dù
chỉ một từ tiếng Nhật khi họ mới bắt đầu chương trình, trừ mẹ
Barbara Coventry, giáo viên violon ở trường Quốc tế; mẹ Patty
Gerard, giáo viên thể dục Olympic; và mẹ Miki Nakayachi, giáo viên
tiếng Nhật ở trường Quốc tế.
Quan điểm của các bậc phụ huynh này có một ý nghĩa rất thực tế.
Đó là một trong những lý do chính vì sao họ lại dành thời gian dạy dỗ
con cái mình.
Để dạy con, một vài cha mẹ đã học tập với sự giúp đỡ từ những
cuốn sách của Viện mà họ mua hay mượn được từ thư viện công
cộng. Một vài người chỉ làm có vậy.
Quay trở lại với các em nhỏ.
Điều gì xảy ra với những em nhỏ tuyệt diệu và đáng yêu đó khi
các em được 5 tuổi?

Một vài điều.
Một vài em tới trường, từ các trường công cho tới những trường
tư rất cao cấp, và ở đó hầu hết các em đều đạt được học bổng toàn
phần và học vượt một hoặc hai lớp. Như vậy các em có bị các bạn
khác và giáo viên coi là những con mọt sách lập dị không?
Ngược lại.
Trong mắt các bạn khác, các em trở thành những người lãnh đạo
bẩm sinh của nhóm vì những lý do đơn giản và hiển nhiên là các em
đáng yêu, đáng tin cậy và có trí tưởng tượng vô cùng phong phú. Các
em trong lớp không ghét những bạn tươi vui, đáng tin cậy mà các em
không ưa những bạn khôn vặt, to mồm, bất an.
Là bạn thì bạn sẽ chọn cho mình loại người nào để kết bạn?
Trong mắt các giáo viên thì các em quả là những học sinh đáng
mơ ước. Các em không cần hoặc chỉ cần một chút hỗ trợ, các em giúp
đỡ những bạn nhỏ khác và để cho giáo viên thêm chút thời gian quan
tâm tới những bạn không thể đọc hay làm Toán - các em này là vấn đề
của cả lớp, mọi giáo viên dù ít kinh nghiệm nhất cũng biết điều đó.
Cuốn sách này hướng tới những bậc phụ huynh, muốn dành một
chút thời gian trong ngày, hoặc một tiếng một ngày hay cả ngày, để
đóng một vai trò cá nhân và thiết thực trong việc dạy dỗ chính con cái
của mình.
Bạn có thể trao cho con mình kiến thức quý báu và chia sẻ niềm
vui khôn xiết trong 15 phút mỗi ngày. Bạn sẽ tìm được niềm hạnh
phúc chân thành nhất khi làm điều đó.
Một trong những việc bạn có thể làm được với một chút đầu tư
thời gian là dạy đứa con nhỏ của bạn về tự nhiên.
Vì việc bé biết về 50 loại chim phổ biến, 50 loại cây, 50 loại hoa,
50 lo